Slopen is een criminele daad tegen de mensheid

Het Holiday Inn in Eindhoven dreigt te worden gesloopt. Dat is een heel harde schop tegen het zere been van Ronald Rovers.

Wetende hoe schaars grondstoffen zijn, wetende hoe vervuilend de winning van veel grondstoffen is, wetende hoeveel energie er gaat zitten in het verwerken van grondstoffen, wetende dat er veel mensen in mensonterende omstandigheden moeten werken voor die grondstoffen, wetende dat veel gecertificeerde materialen nep zijn, vind ik het met recht crimineel te noemen als je nu nog goede gebouwen sloopt, afbreekt, en vervolgens vervangt door gebouwen die significant meer materiaal vergen en impact veroorzaken als alternatieven voor dezelfde functie. Dubbelfout.

Wanneer dringt het nou eens door dat slopen niet meer kan, dat dat een aanslag is op ons fysisch vermogen. De idee dat je kan slopen en nieuw bouwen is hautain, zo van na mij de zondvloed.

De bouw is al verantwoordelijk voor 40 procent van de grondstoffen uitputting en 40 procent van de CO2-uitstoot. Dus hoe haal je het in je hoofd om te slopen, of toe te staan als gemeente met nota bene duurzame beleidsdoelen? Zoals de plannen voor de sloop van het ministerie van Sociale Zaken in Den Haag? Of als de plannen in Eindhoven, waar een projectontwikkelaar toestemming krijgt om een goed gebouw te slopen, om er twee dikke vingers naar milieu en klimaat voor in de plaats te zetten: ten noorden van het station dreigt het Holiday Inn onder de sloophamer te gaan.

Een gebouw zou maar een bepaalde tijd meegaan? Technisch is dat flauwekul. Gebouwen gaan honderden jaren mee, van welke soort ook, als ze goed ontworpen zijn en onderhouden worden. Denk alleen al aan de vele honderden jaren oude vakwerkhuizen, onder andere in Limburg en Duitsland, ook grotere tot 4 à 5 verdiepingen. En hoger heeft geen zin, zie daarvoor mijn vorige column.

Als een gebouw technisch goed is, is het om te bouwen voor een andere functie. En ja, je zal soms wat concessies moeten doen. ‘Ja maar, het zijn te weinig vierkante meters voor een business case’, klinkt het dan. Welnu, rond bijvoorbeeld dat Holiday Inn is ruimte genoeg om er met slim ontwerpen een stedelijke omgeving van te maken. Ze doen hun best maar een keer. Eindhoven heeft van de grotere steden de laagste dichtheid in Nederland. Dus zijn er opties genoeg, Daar hoeft niet voor gesloopt te worden. Want slopen is desastreus. Niet alleen fysisch. Ook sociaal: in het algemeen heeft de wereld zich om een gebouw ontwikkeld, er zijn netwerken en structuren ontstaan, alles heeft zich aan en ingepast.

En waarom zou je een vermogen vernietigen? Alleen maar om meer geld te kunnen verdienen? Want een andere reden kan ik niet bedenken. En als het toch weinig waard zou zijn in de markt, maar technisch nog goed, dan is het een koopje voor de gemeente om er bijvoorbeeld starterstudio’s van te maken. Of studentenhuisvesting. Het gebouw staat nota bene bijna naast de universiteit.

Wetende – want het staat in het Emissions GAP report – dat we het afgelopen decennium al tien keer zoveel grondstoffen hebben verwerkt als in de hele 20ste eeuw, met bijhorend energiegebruik en overige impact, is het slopen van een goed gebouw te zien als een criminele daad, een daad tegen de mensheid, een actie om grondstoffen versneld uit te putten, en de wereld dichter bij de afgrond te brengen.